Skip to main content

 

Wierzyciel nie musi biernie czekać cztery miesiące. Na wniosek wierzyciela, dłużnika lub nadzorcy układu sąd uchyla skutki obwieszczenia o ustaleniu dnia układowego, jeżeli prowadzą one do pokrzywdzenia wierzycieli albo jeżeli ujawnią się okoliczności blokujące samo obwieszczenie (art. 226f Prawa restrukturyzacyjnego). Po uprawomocnieniu się postanowienia zawieszona egzekucja może być podjęta.

Skala zjawiska jest realna: postępowanie o zatwierdzenie układu (PZU) odpowiadało za 93,48% wszystkich postępowań restrukturyzacyjnych w 2025 r., przy 5 121 postępowaniach ogółem (COIG). To najczęściej wykorzystywany tryb — i najczęstsze źródło sporu o to, czy restrukturyzacja jest prawdziwa, czy tylko osłoną przed komornikiem.

 

Co właściwie robi obwieszczenie o dniu układowym?

Nadzorca układu może dokonać obwieszczenia dopiero po sporządzeniu spisu wierzytelności, spisu wierzytelności spornych i wstępnego planu restrukturyzacyjnego (art. 226a ust. 1 PR). Od tego dnia stosuje się odpowiednio art. 312 PR — a to oznacza dla wierzyciela:

 

Skutek obwieszczenia Konsekwencja praktyczna
Zawieszenie egzekucji z mocy prawa Toczące się postępowanie egzekucyjne staje
Zakaz kierowania nowej egzekucji Nie można wszcząć egzekucji ani wykonać zabezpieczenia
Możliwość uchylenia zajęć Sąd może uchylić wcześniejsze zajęcia, jeśli to konieczne dla prowadzenia
przedsiębiorstwa
Ochrona kluczowych umów (art. 256
PR)
Zakaz wypowiedzenia najmu, leasingu, kredytu, rachunku bankowego bez zezwolenia
rady wierzycieli

Ochrona nie jest jednak wieczna. Jeżeli w terminie czterech miesięcy od obwieszczenia dłużnik nie złoży wniosku o zatwierdzenie układu, skutki obwieszczenia wygasają z mocy prawa, a postępowanie umarza się z mocy prawa ( art. 226g i art. 218a ust. 2 PR). Wyjątki — alimenty i renty odszkodowawcze — nie podlegają zawieszeniu.

 

Dwie przesłanki uchylenia skutków obwieszczenia

 

Podstawa Co trzeba wykazać Charakter
Pokrzywdzenie
wierzycieli
Że w egzekucji wierzyciele zaspokoiliby się realnie w większym zakresie
niż w PZU
Ocena ekonomiczna,
badana indywidualnie
Okoliczności z art.
226a ust. 2 PR
Że w ciągu ostatnich 10 lat dłużnik prowadził PZU z obwieszczeniem
albo umorzono wobec niego postępowanie restrukturyzacyjne (poza
umorzeniem za zgodą rady wierzycieli)
Przesłanka formalna,
łatwiejsza dowodowo

Ustawa nie definiuje „pokrzywdzenia wierzycieli”. W praktyce sąd waży dwa równorzędne interesy: maksymalizację zaspokojenia wierzycieli i oddłużenie dłużnika — interes wierzycieli nie ma automatycznego prymatu (GKR Legal). Dlatego kluczowy jest dowód ekonomiczny, nie retoryka o nadużyciu.

Druga przesłanka to najczęściej pomijana szansa. Karencja dziesięcioletnia jest twarda i weryfikowalna z rejestrów. Nadzorca układu obwieszcza jedynie, że przeszkody nie stwierdził — jeśli stwierdził błędnie, wierzyciel może to podnieść.

 

Jak zbudować skuteczny wniosek — 5 kroków

 

      • Sprawdź KRZ. Ustal datę obwieszczenia, numer obwieszczenia, sygnaturę GRz-nu, dane nadzorcy układu i dzień układowy. Wyszukiwarka: Portal Rejestrów Sądowych.

      • Zweryfikuj karencję 10 lat. Historia PZU i umorzonych restrukturyzacji dłużnika. To
        najmocniejszy zarzut, bo nie wymaga analizy ekonomicznej.

      • Porównaj scenariusze. Zestaw: wartość zajętych składników i realny odzysk w egzekucji
        versus propozycje układowe i prognozowany stopień zaspokojenia. Bez tej symulacji zarzut
        pokrzywdzenia jest gołosłowny.

      • Udokumentuj transfery i wyzbywanie się majątku. Przepływy do podmiotów
        powiązanych, nowe zabezpieczenia, zbycie aktywów po dniu układowym.

 

Na postanowienie w przedmiocie uchylenia skutków przysługuje zażalenie, a prawomocne postanowienie o uchyleniu podlega obwieszczeniu. Sąd może przed wydaniem rozstrzygnięcia przesłuchać dłużnika, wierzyciela lub nadzorcę układu.

 

Czego wniosek z art. 226f nie zrobi

 

      • Nie daje pierwszeństwa zaspokojenia — przywraca tylko możliwość egzekucji.

      • Nie zastępuje wniosku o ogłoszenie upadłości; w praktyce oba wnioski bywająrozpoznawane łącznie.

      • Nie działa retroaktywnie na sumy już przelane w zawieszonym postępowaniu.

 

Twoja egzekucja stanęła po obwieszczeniu w KRZ? MB-Law może zweryfikować karencję z art. 226a ust. 2 PR, przygotować analizę porównawczą odzysku i wniosek z art. 226f, a przy sygnałach niewypłacalności — równolegle wniosek o ogłoszenie upadłości.

 

FAQ

 

Czy wierzyciel może zatrzymać restrukturyzację dłużnika?

Nie może „zatrzymać” samego postępowania o zatwierdzenie układu, ale może złożyć wniosek o uchylenie skutków obwieszczenia o dniu układowym (art. 226f PR). Po prawomocnym uchyleniu ochrona przed egzekucją upada.

 

Jak długo obwieszczenie o dniu układowym blokuje egzekucję?

Co do zasady do czterech miesięcy od dnia obwieszczenia. Jeżeli w tym czasie dłużnik nie złoży wniosku o zatwierdzenie układu, skutki wygasają z mocy prawa, a postępowanie umarza się z mocy prawa.

 

Kto może złożyć wniosek o uchylenie skutków obwieszczenia?

Wierzyciel, dłużnik albo nadzorca układu. Sąd nie działa w tym zakresie z urzędu.

 

Co oznacza pokrzywdzenie wierzycieli w art. 226f PR?

Ustawa tego nie definiuje. Chodzi o sytuację, w której wierzyciele w egzekucji mieliby realnie większe szanse zaspokojenia niż w postępowaniu o zatwierdzenie układu. Sąd bada to indywidualnie, ważąc interes wierzycieli i interes oddłużenia dłużnika.

 

Czy dłużnik może dwa razy skorzystać z obwieszczenia o dniu układowym?

Nie w ciągu dziesięciu lat. Obwieszczenie jest niedopuszczalne, jeżeli w ostatnich 10 latach dłużnik prowadził PZU z obwieszczeniem albo umorzono wobec niego postępowanie restrukturyzacyjne — z wyjątkiem umorzenia za zgodą rady wierzycieli.

 

Czy komornik podejmie egzekucję po uchyleniu skutków obwieszczenia?

Tak, po uprawomocnieniu się postanowienia zawieszone postępowanie egzekucyjne powinno zostać podjęte. Uchylenie nie gwarantuje jednak zaspokojenia — przywraca wyłącznie dostępność narzędzi egzekucyjnych.

 

Czy można wypowiedzieć leasing lub najem dłużnikowi po obwieszczeniu?

Nie bez zezwolenia rady wierzycieli, jeżeli chodzi o najem lub dzierżawę lokalu, w którym prowadzone jest przedsiębiorstwo, leasing, kredyt, rachunek bankowy i inne umowy o podstawowym znaczeniu (art. 256 PR stosowany odpowiednio). Wyjątkiem są naruszenia powstałe po obwieszczeniu.

 

Gdzie sprawdzić obwieszczenie o ustaleniu dnia układowego?

W Krajowym Rejestrze Zadłużonych, przez wyszukiwarkę w Portalu Rejestrów Sądowych. Tam też publikowane jest prawomocne postanowienie o uchyleniu skutków obwieszczenia.

 


 

 


Michał Burek, LL.M. — radca prawny, kwalifikowany doradca restrukturyzacyjny, właściciel i Prezes Zarządu kancelarii MB/LAW.
Specjalizuje się w prawie korporacyjnym, restrukturyzacji i upadłości przedsiębiorstw oraz w obsłudze projektów transgranicznych (Polska–Niemcy–Europa).

Jako kwalifikowany doradca restrukturyzacyjny i członek Krajowej Izby Doradców Restrukturyzacyjnych prowadzi postępowania restrukturyzacyjne (w tym PZU, sanacyjne i układowe) oraz upadłościowe dla małych i dużych firm na terenie całej Polski. Posiada bogate doświadczenie w ochronie członków zarządu przed odpowiedzialnością cywilną i karną (w tym z art. 299 KSH) oraz w negocjacjach z wierzycielami i instytucjami finansowymi.

Absolwent Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego (2016) oraz programu LL.M. na Uniwersytecie w Heidelbergu (stypendium DAAD). Łączy solidne wykształcenie akademickie z praktycznym doświadczeniem biznesowym, co pozwala mu oferować przedsiębiorcom kompleksowe, „szyte na miarę” rozwiązania – od stałej obsługi prawnej spółek i startupów, przez restrukturyzację zobowiązań i pozyskiwanie finansowania pomostowego, aż po doradztwo transgraniczne w językach polskim, angielskim i niemieckim.

W MB/LAW buduje zespół ekspertów specjalizujących się również w zgodności z regulacjami cyfrowymi (AI Act, NIS2, RODO, Data Act, Cyber Resilience Act) oraz w kwestiach nowych technologii, oferując klientom wsparcie „one-stop shop” w obszarach prawa korporacyjnego, restrukturyzacyjnego i compliance.

 

Źródła

ŹRÓDŁA — Uchylenie skutków obwieszczenia o dniu układowym (art. 226f PR)

 

AKTY PRAWNE

  • Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. – Prawo restrukturyzacyjne (tekst jednolity: Dz.U. 2026 poz. 533)
    https://eli.gov.pl/api/acts/DU/2026/533/text/T/D20260533L.pdf
    Przepisy: art. 211 ust. 2 i 2a, art. 218a ust. 2, art. 226a ust. 1–3, art. 226b, art. 226d, art. 226e, art. 226f, art. 226g, art. 256, art. 312

 

DANE STATYSTYCZNE

  • COIG – Restrukturyzacje firm 2025 (5 121 postępowań restrukturyzacyjnych, PZU 93,48%)
    https://www.coig.com.pl/2025-restrukturyzacje-firm.php

 

ANALIZY PRAWNE

  • GKR Legal – „Już był w ogródku, już witał się z gąską, a tu p.z.u.” (interpretacja pokrzywdzenia wierzycieli)
    https://www.gkrlegal.pl/juz-byl-w-ogrodku-juz-wital-sie-z-gaska-a-tu-p-z-u/

 

REJESTRY

  • Krajowy Rejestr Zadłużonych: Portal Rejestrów Sądowych
    https://prs.ms.gov.pl/krz

 

ŹRÓDŁA POMOCNICZE (przejrzane, nieprzytoczone w tekście)

  • LexLege: art. 226f Prawa restrukturyzacyjnego
    https://arslege.pl/uchylenie-skutkow-dokonania-obwieszczenia-o-ustaleniu-dnia-ukladowego/k1367/a133184/

 

Leave a Reply